bioczujnik

Bioczujnik (biosensor) - część urządzenia pomiarowego stosowanego w biotechnologii i medycynie. Bioczujnik składa się z części biologicznej i części aparaturowej przetwarzającej sygnał odebrany przez część biologiczną. Dużą przewagą biosensorów nad klasycznymi czujnikami elektrycznymi jest ich wysoka zdolność wybiórcza konkretnych elementów w badanym środowisku, jak związków chemicznych, białek czy nawet mikroorganizmów. Oznacza to, że odpowiedź tego bioczujnika będzie zachodzić dla ściśle określonych warunków. Pozwala to tworzyć bardzo wyspecjalizowaną aparaturę pozwalającą wykrywać zmiany na poziomie molekularnym. Bioczujniki mogą być oparte na receptorach chemicznych, immunologicznych lub biokatalitycznych.Jako bioczujnik starego typu w części biologicznej używa się często żywą tkankę roślinną lub zwierzęcą. Są one nietrwałe - tkanka zazwyczaj powinna być żywa.W nowszych zastosowaniach dąży się do użycia jak najmniejszej części biologicznej, dążąc do nanometrowych rozmiarów organelli, enzymu lub pojedynczej biocząsteczki. Podstawowa klasyfikacja bioczujników: Przykłady zastosowań: * biosensor DNA, tranzystor polowy DNA * biosensor tkankowy, plaster banana - służy do wykrywania neurotransmitera dopaminy * biosensor tkankowy, wycinek kory nadnerczy połączony z elektrodą amoniakalną - służy do analizy glutaminy * biosensor tkankowy, plasterek płatka kwitnącej magnolii przyczepiony do elektrody gazowej - wykrywa aminokwasy * biosensor tkankowy, mięsień królika - wykrywa nukleodyd monofosforanu adenozyny * biosensor tkankowy, pęcherz ropuchy - służy do analizy wazopresyny * immunosensor, test ciążowy W ośrodkach naukowych na świecie prowadzone są badania rozmaitych nanomateriałów, umożliwiających konstrukcję bioczujników. Np. na Politechnice Gdańskiej badane są interakcje fosforenu z materiałami biologicznymi. Jednym z potencjalnych zastosowań jest użycie fosforenu w miniaturowych biosensorach, które mogą znaleźć szerokie zastosowania w biotechnologii i medycynie. Bibliografia: * Bioczujniki, Tomasz Wojtaszek w: Problemy nr 5/1989 * Florinel-Gabriel Bănică, "Chemical Sensors and Biosensors: Fundamentals and Applications", 2012, John Wiley and Sons, Chichester UK, 576 p. ISBN 978-1-118-35423-0