Dirk Bikkembergs

In 2021 schonk Dirk Bikkembergs uit zijn archief 58 looks aan MoMu. De ensembles van kleding en accessoires dateren uit de periode 1988 tot 2012. Het betreft enerzijds silhouetten zoals gepresenteerd op de catwalk en anderzijds ensembles waarbij de ontwerper kleding en accessoires combineerde van verschillende collecties omdat de oorspronkelijke stukken niet bewaard zijn gebleven. Maar laten we beginnen bij het begin: Wie is Dirk Bikkembergs? Hij wordt in 1959 geboren in het Duitse Flamersheim en beleeft zijn jeugd op het Duitse platteland. Bikkembergs besluit om aan de Antwerpse Modeacademie te gaan studeren en schrijft zich in voor de toelatingsproef. Daar leert hij Marina Yee kennen, die hem door de proef helpt. 1 Tijdens de opleiding ontmoet hij ook nog Ann Demeulemeester, Walter Van Beirendonck, Dries Van Noten en Dirk Van Saene. Afb. 1. The Antwerp Six. Elle USA, 3 mei 1988. Groepsportret van de Antwerpse Zes met Dirk Bikkembergs als tweede van links. Bikkembergs’ carrière kan opgedeeld worden in twee periodes. De eerste periode loopt vanaf de eerste collectie in 1983 tot ongeveer 2001, en hierin werkt Bikkembergs rond breed uiteenlopende thema’s. Zelf zei hij hier later over ‘ Ik heb 15 jaar lang gedacht dat ik alles meteen hier en nu moest doen, dat ik elke zes maanden het warm water moest uitvinden .’ 2 In deze periode wordt het mannelijke ideaalbeeld vanuit verschillende perspectieven benaderd. In de tweede periode van circa 2001 tot 2011 verandert dit, en wordt sport het kenmerkende thema van het merk. Hij werkt vanaf dan zijn ideale manbeeld uit in kleren voor een sporter die thuiskomt en ‘socializet’. Dit ideaalbeeld wordt met de tijd gespierder, harder en artificiëler. 3 De schoenencollectie voor lente-zomer 1987 is de eerste collectie van Bikkembergs die sport als thema heeft. De huisfotograaf Luc Willame maakte de foto voor de cover van de catalogus (afb. 2). Het model toont niet enkel de schoen maar ook zijn gespierde bovenarm. Deze foto maakt duidelijk dat Bikkembergs’ al van bij het begin zijn ontwerpen linkt met spieren en fitte lichamen. Dirk Bikkembergs en Luc Willame, catalogus, lente-zomer 1987, collectie MoMu, Fotograaf: Luc Willame. Het manbeeld is jong, stoer, robuust en op een natuurlijke wijze gespierd. Het type jongen is in de beeldvorming van de drie collecties zeer gelijkaardig, maar bevindt zich steeds in een andere leefwereld. Bikkembergs blijft zo’n vijftien jaar collecties uitwerken met een gelijkaardig soort jongen als onderwerp, maar vertrekt steeds vanuit een ander thema. Zo werkt hij voor de herfst-wintercollectie 1988-1989 rond een Engelse schoolreünie, voor de herfst-wintercollectie 1992-1993 rond muzieksterren, en voor de lente-zomercollectie 1998 rond sportwagens. Dirk Bikkembergs, herfst-wintercollectie 1988-1989. Uit de publicatie Dirk Bikkembergs, 25 years of athletes and fashion, 2013, Fotograaf: Luc Willame. Het manbeeld wordt mettertijd wel ruiger. Dit komt duidelijk naar voren in een interview over de herfst-wintercollectie 1996-1997 in het Japanse MR. High fashion men’s magazine . Bikkembergs vertelt dat hij ontwerpt vanuit een liefde voor het ruige dat hij terugvindt bij het leger, bij motorrijden en bij sporten. Hij wil dat zijn kleding een actief gevoel geeft en een zekere agressiviteit uitstraalt, en zegt dat hij het liefst werkt met 'agressieve materialen’. Het is de bedoeling dat als je zijn kleren aantrekt je deze agressiviteit voelt en je je zelfverzekerder gedraagt. 6 Eind jaren ’90 begint Bikkembergs het moeilijk te krijgen met de modewereld. Zijn ontwerpen passen niet goed binnen de androgyne trend die in de mannenmode heerst. Hij besluit in deze onzekere tijd terug te grijpen naar de Bikkembergs-man die hij voor ogen had tijdens zijn studies in Antwerpen: een jongen met een wit Hanes T-shirt, een Levi’s 501 jeans, en een paar All-stars. Hij besluit een eigen jeansbroek uit te brengen en stelt in juni 2000 de jeanslijn ‘Bikkembergs Red Label’ voor. Hiermee