via Open Library + Wikidata
5 total works indexed
· 2012 · cited 28,480x
· 1993 · cited 19,086x
Jan Słomka (ur. 22 czerwca 1842 w Dzikowie, zm. 26 marca 1932 tamże) – chłopski działacz społeczny, wójt Dzikowa, autor jednego z pierwszych pamiętników chłopskich: „Pamiętniki włościanina od pańszczyzny do czasów dzisiejszych”. Urodził się w wielodzietnej rodzinie chłopskiej. Jego ojcem był Józef Słomka (który do Dzikowa w zaborze austriackim trafił z Królestwa Polskiego, aby uniknąć służby w wojsku rosyjskim), a matką Jadwiga z Gierczyków. Rodzina utrzymywała się z prowadzenia gospodarstwa rolnego o powierzchni 6 morgów. Czytać i pisać nauczył się w szkółce elementarnej w Dzikowie. Gdy miał 15 lat został sierotą. Opiekowali się nim dziadkowie ze strony matki i stryj. Związek małżeński zawarł z Marią z Tworków w 1861 roku w Miechocinie. Początkowo gospodarował na czterech morgach ziemi. Poprzez dokupywanie działek ziemi obszar jego gospodarstwa w 1890 roku wynosił trzynaście morgów. W latach 1882— 1883 zbudował dom, który był w Dzikowie pierwszym chłopskim domem murowanym, dlatego nazywany był kamienicą Słomkową. Funkcję wójta gminy sprawował przez około 40 lat. Z funkcji tej zrezygnował w 1918 roku w czasie tzw. Republiki Tarnobrzeskiej. W 1928 roku wójtem został wybrany jego syn Wojciech Słomka. Uświadomienie narodowe chłopów w Galicji po uwłaszczeniu włościan scharakteryzował następująco: Uświadomienie narodowe szło jednak powoli i do ostatnich czasów dość jeszcze znalazło się takich, co gdy im wspomnieć było o Polsce, to się złościli i klęli, mówiąc, że tylko panowie mogą chcieć Polski, żeby na nich ludzie robili, jak za pańszczyzny, i takim trudno było wytłumaczyć, że czasy pańszczyzny już minęły i powrócić nie mogą. Nie chcieli słyszeć o Polsce, bojąc się, że panowie znowu obejmą rządy i przywrócą pańszczyznę. W pamiętniku wspomina też rabację chłopską z 1846 roku i powstanie styczniowe. W 1899 roku cesarz Franciszek Józef Habsburg doceniając jego zasługi w służbie publicznej odznaczył go Krzyżem Zasługi z Koroną.W 1929 roku na Zamku Królewskim w Warszawie został odznaczony przez prezydenta Ignacego Mościckiego Złotym Krzyżem Zasługi.Zmarł w wieku 89 lat, pochowany został na cmentarzu w Tarnobrzegu. Do czasu likwidacji gimnazjów jego imię nosiło Gimnazjum Nr 2 w Tarnobrzegu.
Abstract from DBpedia / Wikipedia · CC BY-SA
· 2001 · cited 18,520x
· 2015 · cited 17,413x
· 2009 · cited 16,566x
via Crossref · CC0
via Wikidata · CC0
Discovered by embedding cosine similarity (sentence-transformers MiniLM, 384-dim).