Militair Dienstteken

Het Militair Dienstteken (Duits:"Militärdienstzeichen" of "Militärdienstzeichen für Offiziere") was een onderscheiding van de Dubbelmonarchie Oostenrijk-Hongarije. Het Dienstteken werd op 15 september 1849 door Keizer Frans Jozef I van Oostenrijk ingesteld als onderscheiding voor langdurige trouwe dienst. Er waren verschillende kruisen voorgeschreven voor enerzijds de officieren en anderzijds de onderofficieren en soldaten. Alle kruisen werden aan een driehoekig lint op de linkerborst gedragen. Voor rokkostuums werden miniaturen gemaakt die aan een klein lintje of een kettinkje op de revers van een rokkostuum konden worden gedragen. In het instellingsbesluit sprak de Keizer van "Offiziere des streitbaren Standes und die Mannschaft". Er hadden sinds 1807 al ovale of vijfhoekige "Tekens van Onderscheiding", op het uniform gedragen schildjes van messing, bestaan die de inschrift "VETERANIS" en de afbeelding van een trofee of lauwerkrans droegen. Wie na acht jaar bijtekende kreeg een ovaal schild. Wie na 16 jaar nogmaals bijtekende ontving een vijfhoekig schild. Deze schilden kwamen in 1849 te vervallen. In de 19e eeuw werden in meerdere Europese staten voor het eerst onderscheidingen voor trouwe dienst uitgereikt. De legers van de 18e eeuw hadden nog uit huurlingen of geronselde mannen bestaan. Op de soldaten werd door de officieren en de burgerij diep neergekeken. In de 19e eeuw was de soldaat in de ogen van zijn medemensen een patriot, iemand die zijn land diende. Dat was een onderscheiding waard en in de 19e eeuw, de hoogconjunctuur van de orden en eretekens werden onderscheidingen meer dan ooit op prijs gesteld. De staande legers maakten lange perioden van saaie vestingdienst of inkwartiering in een kazerne mee. Er waren lange perioden van vrede waarin de kansen op bevordering gering waren, temeer daar de officieren geen verplichte pensioenleeftijd kenden. Om de luitenants die jaar-in-jaar-uit op promotie hoopten enigszins tevreden te stellen kwamen de regeringen met onderscheidingen, In Nederland stelde Willem II der Nederlanden in 1844 om deze reden het nog steeds bestaande "Onderscheidingsteken voor Langdurige Dienst als officier in. In 1866 volgde het Nederlandse Onderscheidingsteken voor Langdurige, Eerlijke en Trouwe Dienst dat voor de onderofficieren bestemd was. Oostenrijk koos met dit Militair Dienstteken voor één onderscheiding waarmee de trouwe dienst van officieren, onderofficieren én manschappen werd beloond. Het kruis van de Oostenrijkse officieren was veel kostbaarder en fraaier uitgevoerd dan die van hun ondergeschikten.