Swiderien

Het Swiderien is de naam van een laat-paleolithisch archeologisch complex (13.000-9.500 v.Chr.) in Polen en omliggende gebieden. De cultuur is vernoemd naar de vindplaats , Powiat Otwocki. De cultuur wordt beschouwd als een Oost-Europese vorm van het Magdalénien en wordt naast de Ahrensburg- en Brommecultuur ingedeeld bij de groep met gesteelde pijlpunten. De vuurstenen werktuigen zijn meest symmetrisch van vorm: typerend zijn deels vlak geretoucheerde gesteelde pijlpunten en kerfspitsen. Andere vuursteenvondsten zijn stekers, boren, en zagen. Vanwege de gevonden microlieten wordt de jongere fase ook wel als Swidero-Tardenoisien aangeduid. Het Swiderien wordt beschouwd als een zelfstandige cultuur die zich ontwikkelde op de door het terugtrekkende landijs achtergelaten duinen. De relatie tussen het Swiderien en het Solutréen is beschreven als "diepgaand hoewel indirect", in contrast met de Ahrensburgcultuur en andere Noord-Europese laat-Paleolithische cultuurgroepen met een gemeenschappelijke oorsprong in het Aurignacien.