stent uwalniający lek

Stent uwalniający lek (ang. drug-eluting stent, DES) – stent obwodowy lub wieńcowy umieszczony w zwężonych, chorych tętnicach obwodowych lub tętnicach wieńcowych, który powoli uwalnia lek blokujący nadmierną proliferację komórek śródbłonka. Zapobiega to zwłóknieniu, które wraz ze skrzepami (skrzeplinami) mogłoby zablokować stentowaną tętnicę, przez powstanie restenozy. Stent jest zwykle umieszczany w tętnicy obwodowej lub wieńcowej przez kardiologa interwencyjnego lub radiologa interwencyjnego podczas zabiegu angioplastyki. Stenty uwalniające lek zostały zatwierdzone przez Agencję Żywności i Leków (FDA) i wprowadzone do leczenia po tym, jak badania kliniczne wykazały, że wyniki ich stosowania są statystycznie lepsze od stosowania stentów nieosłoniętych metalowych (BMS – bare metal stents) w leczeniu zwężeń tętnic wieńcowych. Przy stosowaniu DES rzadziej występują poważne niepożądane zdarzenia sercowe – MACCE (ang. Major Adverse Cardiac and Cerebral Events). Są definiowane jako zgon, zawał mięśnia sercowego lub konieczność powtórnej rewaskularyzacji. Stosowanie stentów uwalniających leki antyproliferacyjne istotnie zmniejszyło częstość występowania restenozy i ponownych zabiegów rewaskularyzacyjnych, przyczyniając się do poprawy jakości życia pacjentów z chorobą wieńcową. W badaniu częstość restenozy w grupie pacjentów, u których zastosowano stenty z sirolimusem, wyniosła 3,2% w porównaniu z 35,4% w grupie kontrolnej. Restenoza była bardziej nasilona w podgrupie pacjentów z cukrzycą i występowała u 18% pacjentów ze stentami z sirolimusem i u 51% w grupie kontrolnej. Pierwsze stenty uwalniające lek, które zostały zatwierdzone w Europie i USA, zostały pokryte paklitakselem lub inhibitorem mTOR, takim jak sirolimus. Ostatnie badania kliniczne przemawiają za wyższością stentów z sirolimusem nad stentami uwalniającymi paklitaksel. Mimo istotnego zmniejszenia częstości restenozy przez stenty uwalniające leki antyproliferacyjne nadal istnieją sprzeczne doniesienia dotyczące podwyższonego ryzyka występowania późnej zakrzepicy w DES w porównaniu ze stentami metalowymi. Należy podkreślić, że w przypadku DES nie obowiązuje efekt klasy – niektóre DES okazały się nieskuteczne i/lub szkodliwe. Z tego powodu samo spełnienie dyrektyw zgodności Conformité Européenne (CE) bez wyników randomizowanych badań klinicznych nie gwarantuje porównywalnej skuteczności i bezpieczeństwa dla nowych rodzajów DES. Użycie DES odpowiedniego producenta na szerszą skalę kliniczną powinno być poprzedzone randomizowanymi badaniami klinicznymi wykazującymi ich przydatność.