productiemaatschappij

Een productiehuis of productiemaatschappij of productiebedrijf is een bedrijf dat theatervoorstellingen of radio- en/of televisieprogramma's produceert voor anderen. In het geval van theatervoorstellingen betreft dit meestal reizende voorstellingen, hoewel een productie ook exclusief aan een theater kan worden aangeboden. In het geval van radio- en tv-programma's worden deze verkocht aan de omroepen, die deze vervolgens onder eigen vlag uitzenden. Bij uitbreiding kan de term worden toegepast op de verzelfstandigde afdeling eigen producties van een omroep die voor de eigen zender(s) ook elders programma's aankoopt, zoals Het Televisiehuis bij de VRT. Wanneer het productiebedrijf eigenaar van de productie blijft, kan eventueel ook aan merchandising worden gedaan, en soms wordt enkel een succesrijke programmaformule in licentie gegeven om elders met lokale mensen en in andere talen na te volgen, wat veelal gebeurt bij allerlei spel- en reality-formules voor televisie. Bekende Nederlandse productiemaatschappijen zijn of waren Endemol, Van den Ende Theaterproducties, Albert Verlinde Entertainment, IDTV, Eyeworks, MediaLane en Vincent TV Producties. In België zijn Woestijnvis en De Mensen bekend. Funimation Entertainment is een bekend Amerikaans productiebedrijf. Door bezuinigingen in Nederland in de culturele basisinfrastructuur, ten tijde van het Kabinet-Rutte I, zijn in 2011 een aantal niet-commerciële (theater)productiehuizen verdwenen of sterk ingekrompen, zoals (Amsterdam), (Amsterdam), (Amsterdam), Productiehuis Oost-Nederland (Deventer), (Arnhem), (Den Haag), (Utrecht), (Utrecht), Toneelschuur (Haarlem), (Rotterdam), ('s-Hertogenbosch), (Middelburg) en het Huis van Bourgondië (Maastricht). De Nederlandse Reisopera in Enschede, dat voorheen een volwaardig operagezelschap was met een vast ensemble en een vaste staf, is tegenwoordig een productiehuis dat per voorstelling medewerkers inhuurt.