ongelijk verdrag

Ongelijk verdrag is de naam die de Chinezen in de jaren 1920 hebben gegeven aan verdragen die China tussen medio 19e en begin 20e eeuw onder dwang afsloot met andere landen, waaronder het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Rusland. De overeenkomsten bevatten eenzijdige voorwaarden die China onder meer verplichtten land af te staan, herstelbetalingen te doen, verdragshavens te openen en afstand te doen van de jurisprudentie over buitenlandse burgers. Na de opkomst van het Chinese nationalisme en anti-imperialisme in de jaren 1920, gebruikten zowel de Kwomintang als de Communistische Partij van China de term "ongelijk verdrag" om de situatie te karakteriseren waarin China vernederd werd door grote inbreuken op zijn soevereiniteit. De term speelde een voorname rol in partijpropaganda en kreeg een centrale plaats in het Chinese collectieve geheugen. China introduceerde de term in de internationale politiek waar het de verdragen ter discussie stelde. De term is gaandeweg internationaal gemeengoed geworden en wordt ook gebruikt voor verdragen die in dezelfde periode werden opgelegd aan andere, voornamelijk Aziatische landen.