trafność

Trafność (ang. validity) nie ma jednej wspólnej definicji, ale zazwyczaj odnosi się do zakresu, w którym wyjaśnienie rzeczywiście odzwierciedla zjawisko, do którego się odwołuje (jest to definicja Rucha). Według Messicka, ocena trafności to stwierdzenie, w jakim stopniu teoria i dowody empiryczne uzasadniają stosowność testu w danym obszarze. Trafność jest jednym z podstawowych kryteriów jakości narzędzia naukowego. Pojęcie to odnosi się do różnych terminów z zakresu metodologii nauk: można mówić o trafności definicji, wskaźnika, testu, wyników badania czy wręcz badania naukowego jako całości. Drugim podstawowym kryterium jakości badania jest rzetelność, która opisuje spójność, niezawodność i powtarzalność wyników pomiaru. Ogólne rozróżnienie na trafność i rzetelność wprowadzono w 1921 r., lecz w następnych dekadach wskutek rozmnożenia podkategorii trafności powstał w tym obszarze, słowami Anastasi, stan chaosu, lub słowami Newtona i Shawa, fragmentacji.