stol

Een stol is een luxe brood. Hoofdbestanddelen zijn deeg, rozijnen en amandelspijs. Van oorsprong is het een vruchtbaarheidssymbool. Ze worden vooral in Nederland en Duitsland gegeten, maar mede dankzij de verkoop ervan door de (Duitse) supermarkten Aldi en Lidl (rond de Kerst) is dit ook in de buurlanden ingeburgerd geraakt. Omdat de lekkernij traditioneel vooral rond Kerstmis en Pasen wordt gegeten, wordt deze vaak kerststol of paasstol genoemd, ook pinksterstol komt voor. De handel gebruikt ook wel de term feeststol. Zowel de term alsmede de broodsoort zelf is Duits van oorsprong. De vroegste attestatie van een zgn. Thüringer Weinachtstollen is in de Leeuwarder Courant van 1890, waarna de Nederlandse versie in de NRC van 1929 als Kerststol verschijnt. Het Duitse woord Stollen werd in het Nederlands opgevat als een meervoudsvorm. Het woord is waarschijnlijk afkomstig van het woord voor een mijnstrook, maar misschien was ook het Oost-Middel-Duitse woord Stolle (een broodje) van invloed. Andere productbestanddelen die gebruikt (kunnen) worden zijn eieren, boter, vanillesuiker, kaneel, kardemom, gesnipperde sukade en gedroogde sinaasappelschil. De stol wordt soms bedekt met witte poedersuiker of met amandelschaafsel.